Elektrik ulaglary (EU) global ulag giňişligini üýtgetmegini dowam etdirýän mahaly, has köp adamy EU-lary ulanmaga höweslendirmek üçin üznüksiz we intuitiw zarýad beriş tejribesi örän möhümdir. Çylşyrymly zarýad beriş stansiýalaryna girmek, köp sanly zarýad beriş ulgamlarynda hereket etmek we deňsiz töleg ulgamlary potensial EU eýeleri üçin päsgel beriji faktor bolup biler ýa-da EU mobilligine geçenler üçin gynandyryjy bolup biler. Açyk zarýad beriş nokady protokoly (OCPP) gelýär we ol EU zarýad beriş ekosistemasynda rewolýusiýa döreder. OCPP EU zarýad beriş stansiýalary bilen dolandyryş ulgamlarynyň arasyndaky aragatnaşygy ýönekeýleşdirmek, ygtybarly we ulanyjy üçin amatly zarýad beriş ulgamy üçin çeýeligi, özara işleýşi we netijeliligi üpjün etmek üçin niýetlenendir.
OCPP – Açyk Zaryad Nokady Protokoly näme?
Açyk Zarýad Nokady Protokoly (OCPP) elektrik ulaglarynyň (EV) zarýad beriş stansiýalary (EV zarýad beriş nokatlary diýlip hem atlandyrylýar) bilen EV zarýad beriş dolandyryş ulgamlarynyň (köplenç CMS diýlip atlandyrylýar) arasyndaky aragatnaşyk üçin ulanylýan protokoldyr. Esasan, OCPP EV zarýad beriş ekosistemasyndaky bu iki esasy oýunçynyň arasynda üznüksiz aragatnaşygy üpjün edýän umumy "dil" we kanal hökmünde hereket edýär.
OCPP aslynda 2009-njy ýylda elektrik awtoulaglarynyň zarýad beriji enjamlary bilen dolandyryş ulgamlarynyň arasyndaky özara gatnaşygy standartlaşdyrmak üçin döredildi. Hususy protokollaryň bardygyna garamazdan, OCPP düýbünden açyk platforma hökmünde tapawutlanýar. Bu açyklyk zarýad beriji stansiýa ulanyjylaryna islendik ulgamy islendik zarýad beriji stansiýa bilen birikdirmek üçin çeýeligi berýär we elektrik awtoulaglarynyň zarýad beriji senagatynda innowasiýany, bäsdeşligi we elýeterliligi öňe sürýär.
OCPP-niň artykmaçlyklary
1. Zarýad beriş stansiýalarynyň eýelerine çeýeligi we howpsuzlygy üpjün etmek
OCPP zarýad stansiýalarynyň eýeleriniň zerur bolanda ulgam operatorlaryny üýtgedip bilmegini üpjün edýär, şeýdip öz maýa goýumlaryny goraýar we aktiwleriň könelmeginiň öňüni alýar. Eger zarýad stansiýasynyň öndürijisi bazardan çyksa, eýeleri funksiýasyny ýitirmezden başga OCPP-e laýyk gelýän ulgama geçip bilerler. Bu açyk saýlaw öndürijiler bilen ulgam üpjün edijileriniň arasyndaky bäsdeşligi höweslendirýär, bu bolsa çykdajylary azaldýar, hyzmaty gowulandyrýar we innowasiýany öňe sürýär. Netijede,EV zarýad beriş infrastruktura çalt depginde giňeldi we elektrik awtoulaglarynyň sürüjilerine has köp zarýad beriş mümkinçiliklerini hödürledi.
2. Zarýad beriş stansiýalary bilen tor hyzmatlaryny üpjün edijileriň arasyndaky umumy aragatnaşygyň elektrik ulgamlaryny (meselem, islege jogap bermek) tygşytly üpjün etmegine mümkinçilik berýär.
2050-nji ýylda arassa nol zyňyndy senariýasyna geçmek, esasan ulag, öýleri ýyladyş we beýleki pudaklaryň elektrikleşdirilmegi bilen baglanyşykly elektrik energiýasyna bolan islegiň artmagyna getirer. Şol bir wagtyň özünde, howa şertlerine we günüň wagtyna baglylykda önümçiligi üýtgeýän gün we ýel ýaly gaýtadan dikeldilýän energiýa çeşmeleriniň giňden ornaşdyrylmagy hem elektrik ulgamyna goşmaça basyş döretdi. Bu dinamiki üýtgeşmeler elektrik ulgamynyň durnuklylygyna we ygtybarlylygyna kynçylyklary döredýär we kommunal hyzmatlary isleglere jogap bermek maksatnamalary ýaly innowasion çözgütleri gözlemäge itergi berýär.
Talap jogaby näme?
Talaplara jogap bermek, ulanyjylary energiýa has köp bolanda ýa-da isleg az bolanda elektrik energiýasyny sarp edişlerini iň ýokary däl wagtlara geçirmäge höweslendirmek arkaly elektrik ulgamyna bolan islegi deňleşdirmegi öz içine alýar.
Bu, adatça, baha höweslendirmeleri ýa-da beýleki maliýe sylaglary arkaly gazanylýar. Akylly elektrik ulgamlary we energiýa saklaýyş ulgamlary bilen utgaşdyrylan islege jogap bermek elektrik ulgamynyň çeýeligini saklamakda, üýtgeýän gaýtadan dikeldilýän energiýanyň täsirini azaltmakda we ýokary ýük sagatlarynda elektrik ulgamynyň durnuklylygyny üpjün etmekde möhüm rol oýnaýar.
Talaplara jogap bermekde OCPP-niň roly
Talaplara jogap bermek maksatnamalarynyň üstünlikli bolmagy üçin zarýad berijiler bilen kommunal hyzmatlaryň arasynda üznüksiz aragatnaşyk möhümdir. Zarýad berijiler elektrik energiýasynyň ulanylyşyny elektrik ulgamyna bolan islege esaslanyp dinamiki taýdan sazlap ýa-da togtadyp bilmelidirler. OCPP bu aragatnaşygy ýeňilleşdirmek üçin zarýad berijiler bilen dolandyryş programma üpjünçiliginiň arasyndaky özara täsiriň bellenen kanallaryndan peýdalanýar.
OCPP Talap Jogaplarynyň Artykmaçlyklary
· Çykdajylaryň netijeliligi: Bar bolan aragatnaşyk infrastrukturasyny ulanmak arkaly OCPP zarýad beriji enjamlary isleglere jogap bermek maksatnamalaryna goşmak bilen baglanyşykly goşmaça çykdajylary azaldýar.
· Ýokary çeýelik: OCPP-e laýyk gelýän zarýad berijiler operatorlara elektrik ulgamyny dolandyrmak başlangyçlaryna netijeli gatnaşmaga we elektrik üpjünçiliginiň we isleginiň deňagramlylygyny üpjün etmäge mümkinçilik berýär.
· Geljege laýyk infrastruktura: OCPP bilen utgaşdyrylanda, zarýad beriş ulgamlary üýtgeýän energiýa giňişligine uýgunlaşyp we giň gerimli elektrik ulgamyny döwrebaplaşdyrmak tagallalaryny goldap biler.
OCPP arkaly isleglere jogap bermek mümkinçiliklerini birleşdirmek arkaly operatorlar diňe bir elektrik ulgamynyň durnuklylygyna goşant goşman, eýsem durnukly energiýa ekosistemasynda zarýad beriş ulgamlarynyň gymmatyny hem ýokarlandyryp bilerler.
3. Birleşdirilen giriş we ýönekeýleşdirilen ulanyjy tejribesi arkaly elektrik awtoulaglarynyň ulanylyşyny artdyrmak
Elektrik ulaglaryny (EU) ulanmaga has köp adamy höweslendirmek üçin üznüksiz we intuitiw zarýad beriş tejribesi örän möhümdir. Çylşyrymly zarýad beriji ulgama giriş, köp sanly zarýad beriş ulgamlarynyň arasynda nawigasiýa we deňsiz töleg ulgamlary potensial EU eýeleriniň göwnüni ýykyp biler ýa-da EU mobilligine geçenleriň göwnüni ýykyp biler.
OCPP sertifikatlaşdyrmasy zarýad beriş ulgamlarynda yzygiderliligi we özara işlemegi güýçlendirýän standartlaşdyrylan protokollar toplumyny döretmek arkaly bu kynçylyklary çözýär.zarýad berijiler Bu standartlara laýyk gelýän bolsa, OCPP girişdäki päsgelçilikleri azaldyp we bitewi ulanyjy tejribesini ösdürip, elektrik ulaglaryny zarýadlamagy has amatly edip biler.
OCPP sertifikatlaşdyrmasy tarapyndan saklanýan yzygiderli ulanyjy tejribesiniň käbir elementleri:
1. Sürüjiler nädip zarýad almaga başlaýarlar
2. Sürüjiler töleg üçin nähili töleg geçirýärler
3. Dürli ulgamlardan zarýad berijilere ýeke-täk programma ýa-da töleg profili arkaly girmek
4. Dürli zarýad beriş ulgamlarynda standartlaşdyrylan töleg
Umumy surat: Elektromobilleriň ornaşdyrylmagyny goldamak
Zarýad beriş prosesinde sürtülme nokatlaryny azaltmak arkaly OCPP sürüşi has amatly edýän ekosistemany döredýär. Bu diňe bir bar bolan elektrik awtoulag eýeleri üçin tejribäni gowulandyrman, eýsem potensial alyjylary elektrik awtoulagyna eýe bolmagyň hem amaly, hem-de amatlydygyna ynandyrýar. Birleşdirilen zarýad beriş infrastrukturasy ynamy döredýär we elektrik awtoulaglarynyň has giňden ulanylmagyny höweslendirýär, bu bolsa durnukly ulaga geçmegi çaltlaşdyrmak üçin möhümdir.
Ahyrsoňy, OCPP tarapyndan sertifikatlaşdyrylan zarýad berijiler bitewi we ulanyjy merkezli zarýad beriş ulgamyny döretmekde möhüm rol oýnaýar, bu bolsa sürüjileriň elektrik ulag tehnologiýasyny özleşdirýänlerinde özlerini ynamly we goldawly duýmagyny üpjün edýär.
OCPP nähili işleýär?
Öňki bölümde, Açyk Zarýad Nokady Protokolynyň (OCPP), üpjün edijiden garamazdan, zarýad beriş stansiýalary bilen islendik merkezi ulgamyň arasyndaky aragatnaşyk usuly üçin bitewi çözgüt hödürleýändigini öwrendik.
OCPP arasyndaky aragatnaşyk serişdesidirEV ulaglaryny zarýadlamak stansiýalarywe elektrik ulaglarynyň zarýad beriş dolandyryş ulgamlary. Indiki bölümde OCPP-niň elektrik ulaglarynyň zarýad beriş ekosistemasyndaky bu iki dürli toparyň biri-biri bilen aragatnaşyk saklamagyna nähili kömek edýändigi we aragatnaşykdan başga-da nähili funksiýalary bardygy beýan edilýär.
1. Habar alyş-çalşygy
OCPP zarýad beriş stansiýalaryna we dolandyryş ulgamlaryna zarýad beriş stansiýasynyň häzirki ýagdaýy barada habar alyşmaga mümkinçilik berýär.
Mysal üçin, habarlar aşakdakylary öz içine alyp biler:
· Zarýad berijiniň elýeterlidigini, ulanylýandygyny ýa-da tehniki hyzmata mätäçdigini
· Zarýad beriş prosesi başlanda ýa-da togtadylanda
· Häzirki sarp edilişi ýa-da ýaşamak wagtynyň ölçegçisi
· Zarýad beriş stansiýasynyň diagnostika maglumatlary
2. Uzakdan gözegçilik
Zarýad beriş nokatlarynyň operatorlary zarýad beriş stansiýalaryny uzakdan gözegçilik etmek üçin OCPP ulanyp bilerler.
3. Ygtyýarlandyrma
Zarýad beriş nokatlarynyň operatorlary zarýad beriş stansiýalaryna girişi ygtyýarlandyrmak üçin OCPP ulanyp bilerler.
4. Programma üpjünçiliginiň täzelenmegi
Dolandyryş ulgamy zarýad beriş stansiýasyna programma üpjünçiligini täzelemek baradaky haýyşy iberip bilýär, soňra ol täzelenmeleri tassyklap we ýerine ýetirip bilýär.
5. Töleg we hasaplaşyk
Töleg nokatlarynyň operatorlary dürli töleg we hasaplaşyk ulgamlaryny birleşdirmek üçin OCPP-ni ulanyp bilerler.
6. Akylly zarýad beriş
OCPP ýük deňleşdirmesi we zarýad profilini ulanmak ýaly akylly zarýad beriş aýratynlyklaryny goldaýar.
7. Talaplara jogap bermek maksatnamasy
OCPP zarýad berijileriň elektrik ulgamy ýa-da kommunal programmalar bilen aragatnaşyk saklamagyna mümkinçilik berýär, bu bolsa elektrik energiýasyna bolan islegi gözegçilikde saklamaga kömek edýär.
Bazardaky bar bolan OCPP wersiýalary bilen tanyşlyk
2010-njy ýylda Açyk Çarjew Nokady Protokoly 1.2, OCPP 1.5 bolsa 2013-nji ýylda çykaryldy. Bu irki wersiýalar indi OCA tarapyndan işjeň goldanylmaýar, şonuň üçin biz soňraky wersiýalary, ýagny 2015-nji ýylda çykarylan OCPP 1.6 we 2020-nji ýylda çykarylan OCPP 2.0.1 wersiýalaryny hödürledik. OCPP 2.1 we OCPP 2.0.1 yza gaýdyşlydyr. OCPP 2.1-iň 2025-nji ýylyň birinji çärýeginde çykarylmagyna garaşylýar.
OCPP-niň iki görnüşi
SOAP: Ýönekeý obýektlere giriş protokoly (SOAP) maglumatlary görkezmek üçin XML ulanýan habara esaslanýan protokoldyr. SOAP internetdäki komponentleriň arasynda habarlaryň iberilmegine mümkinçilik berýän çarçuwadyr. SOAP-yň artykmaçlygy, standartyň habar ibermek we kabul etmek funksiýalaryny öz içine almagydyr. Bu bolsa çalt amala aşyrmagy mümkin edýär.
JSON: JavaScript Obýekt Notasiýa - bu adamlaryň okamagy we ýazmagy, şeýle hem maşynlaryň analiz etmegi we döretmegi üçin aňsat bolan ýeňil maglumat alyş-çalyş formatydyr. Ony okamak we ýazmak XML-den has aňsat. Ol JavaScript-iň bir bölegine esaslanýar.
OCPP1.6
OCPP 1.6 köpýyllyk amaly tejribäni we dünýäde üstünlikli ulanylyşlary öz içine alýan OCPP 1.5-e esaslanýar. 2012-nji ýylda işe girizilenden bäri, OCPP 1.5 dünýäniň dürli künjeklerinde üpjün edijiler we kommunal hyzmatlar tarapyndan giňden ornaşdyryldy. Şu esasda,OCPP 1.6 akylly zarýad beriş mümkinçilikleri we WebSocket arkaly JSON we SOAP üçin goldaw ýaly birnäçe esasy gowulandyrmalary hödürleýär.
Bu wersiýa şeýle hem dürli üpjün edijileriň önümleriniň arasyndaky özara işlemegi güýçlendirmek üçin has aýdyň resminamalar we täzelenmeler ýaly birnäçe gowulandyrmalary öz içine alýar. Esasy täze aýratynlyklar giňeldilen diagnostika mümkinçiliklerini (meselem, sebäp kodlary), goşmaça zarýad nokadynyň ýagdaýy we TriggerMessage mümkinçiliklerini öz içine alýar, bularyň hemmesi bazaryň zerurlyklaryny has gowy kanagatlandyrmak üçin niýetlenendir.
OCPP 1.6 öňki wersiýasynyň esasy funksiýalaryny saklaýar we OCPP 1.5 bilen gabat gelmeýän belli bolan näbelli meseleler üçin birnäçe täzelenmeleri we düzedişleri girizýär. Bu gowulandyrmalar zarýad beriş stansiýalarynyň operatorlaryna (CPO) has gowy hyzmatlary we dünýäniň dürli künjeklerinde elektrik ulaglarynyň sürüjileri üçin has gowy tejribäni hödürlemek üçin niýetlenendir.
OCPP 1.6-nyň aýratynlyklaryna aşakdakylar girýär:
· OCPP 1.5
· SOAP we JSON wersiýalary
· Akylly zarýad beriş ýük deňleşdirişini we zarýad beriş profilleriniň ulanylmagyny goldaýar
· (Ýerli) sanawy dolandyrmak goldawy
· Goşmaça ýagdaýlar: Zarýad nokadynyň häzirki ýagdaýy barada has köp maglumat bermek üçin CPO-lara we ahyrky ulanyjylara zarýad nokadynyň ýagdaýynyň sanawyna goşmaça ýagdaýlar goşýar
· Habar ibermek talaplary, mysal üçin, CP wagty ýa-da CP ýagdaýy
· Kämil spesifikasiýa gowulandyrmalary (OCPP 1.5 bilen deňeşdirilende)
OCPP 2.0.1
OCPP 1.6 bilen deňeşdirilende, OCPP 2.0.1 gowulandyrylan aýratynlyklary we täze mümkinçilikleri getirýär. Şeýle-de bolsa, bu gowulandyrmalar OCPP 2.0.1-i öňki wersiýalar (meselem, OCPP 1.6 we OCPP 1.5) bilen gabat gelmezlige getirýär.
Täze aýratynlyklar OCPP 2.0.1 we OCPP 1.6
1. Enjamy dolandyrmak (Enjam Modeli diýlip hem atlandyrylýar) aýratynlygy konfigurasiýalary almak we sazlamak, şeýle hem zarýad beriş stansiýalaryny gözegçilikde saklamak üçin ulanylýar.
Enjam dolandyryşy (Enjam modeli diýlip hem atlandyrylýar) köpden bäri garaşylýan aýratynlyk bolup, esasanam (dürli üpjün edijilerden) zarýad beriş stansiýalarynyň (çylşyrymly) ulgamlaryny dolandyrýan jemgyýetçilik guramalary tarapyndan makullanýar.
Ol aşakdaky aýratynlyklary üpjün edýär:
• Inwentar hasabaty
• Ýalňyşlyk we ýagdaý hasabatynyň gowulanmagy
• Gowulandyrylan konfigurasiýa
• Özleşdirip bolýan gözegçilik
Bularyň hemmesi jemgyýetçilik guramalaryna zarýad beriş stansiýasynyň ulgamyny ulanmagyň çykdajylaryny azaltmaga kömek edýär.
Zarýad beriş stansiýalaryny öndürijilerzarýad beriş stansiýalary barada näçe jikme-jik maglumat çap etmelidigini özbaşdak çözýärler
Enjamlary dolandyrmak: mysal üçin, olar nämeleriň gözegçilik edilip bilinjekdigini we nämeleriň gözegçilik edilip bilinmejekdigini çözüp bilýärler.
2. Uly geleşikleri has gowy dolandyrmak üçin gowulandyrmalar
• Bir habar ähli amallar bilen baglanyşykly funksiýalary öz içine alýar
• Maglumatlary azaltmak
OCPP 1.6 mobil maglumat trafikini ep-esli azaldyp bilýän Websockets esasynda JSON transport ulgamyny ornaşdyrdy. OCPP 2.0 WebSocket kompressiýasyny goldamagy ornaşdyrdy we maglumat möçberini has-da azalddy.
3. Kiberhowpsuzlykdaky gowulaşmalar
OCPP-niň kiberhüjümlere garşy durmak ukybyny güýçlendirmek üçin aşakdaky gowulandyrmalar goşuldy:
• Zarýad beriş stansiýasy we/ýa-da CSMS autentifikasiýa we aragatnaşyk howpsuzlygy üçin howpsuzlyk profilleri (3 dereje)
• Müşderi sertifikatlary üçin açar dolandyryş
• Howpsuz programma üpjünçiliginiň täzelenmeleri
• Howpsuzlyk wakalarynyň ýazgylary
4. Giňeldilen akylly zarýad beriş
OCPP 2.0.1-de akylly zarýad beriş funksiýasy (OCPP 1.6 bilen deňeşdirilende) aşakdakylary goldamak üçin giňeldildi:
• Energiýa dolandyryş ulgamyndan (EMS) göni akylly zarýad beriş girişi zarýad beriş stansiýasyna
• Ýerli kontrollerler bilen akylly zarýad beriş ulgamy gowulandyryldy
• CSMS-iň integrasiýalaşdyrylan akylly zarýadlandyryşyny goldamak,zarýad beriş stansiýalarywe elektrik awtoulaglary.
5. ISO 15118-i goldaň
IEC 61851 bilen deňeşdirilende, ISO 15118 standarty EVSE-den EV-e aragatnaşyk üçin täze protokoldyr. ISO 15118 EVSE bilen EV-niň arasynda köp täze aýratynlyklary we has howpsuz aragatnaşygy üpjün edýär. OCPP 2.0.1 ISO 15118 standartyny goldaýar we täze aýratynlyklar aşakdakylary öz içine alýar:
• Elektrik tokyny dakyň we zarýad beriň
• Akylly zarýad beriş, şol sanda elektrik ulagyndan giriş
6. Müşderi tejribesini gowulandyryň
• Has köp ygtyýarlandyryş opsiýalary
• Habarlary görkezmek
• EV sürüjisiniň saýlan dili
• Tarifler we tölegler
7. Ulag protokoly: OCPP-J gowulandyrmalary
• Habarlaryň ýönekeý marşrutlaşdyrylyşy
• SOAP üçin goldaw ýok
Ýerleşdirilen wagty: 2025-nji ýylyň 21-nji maýy